Diagram Ishikawy

Diagram Ishikawy – funkcjonuje również pod nazwą diagramu ryby, rybiej ości, diagramu przyczyn i skutków, ponieważ w wizualnym ujęciu przypomina szkielet ryby. Wykres ten został opracowany przez profesora tokijskiego uniwersytetu Kaoru Ishikawę w 1962 roku, a jego głównym założeniem jest umożliwienie znalezienia przyczyn danych skutków i analizę problemu.

Omawianą kwestę należy umieścić po prawej stronie diagramu („głowa ryby”), a z lewej wszystkie linie idące pod kątem do linii prostej („kręgosłup ryby”). Pierwszym krokiem jest tutaj określenie skutku i podjęcie próby dotarcia do wszystkich przyczyn, które mogły go spowodować.

 

Etapy tworzenia diagramu:

1. Dokładna analiza problemu;

1. Dokładna analiza problemu; można tutaj posłużyć się innymi technikami kreatywnego myślenia, np. burzą mózgów. Następnie znalezione przyczyny należy podporządkować do danych kategorii przyczyn; można to zrobić wg systemu 5M+E:

  • a) Man: człowiek
  • b) Material: materiał
  • c) Machine: maszyna
  • d) Method: zastosowana metoda/technika
  • e) Management: kierownictwo
  • f) Environment: środowisko

 

Kategorie te są najczęściej stosowane przy tworzeniu diagramu, ale wg potrzeb można zastosować inne, np. wyposażenie, proces, konkurencja itp, określone w innych systemach (8P, 4S)

2. Kreślenie diagramu.

  • a) Narysowanie poziomej osi, skierowanej w prawą stronę
  • b) Umieszczenie problemu na końcu osi z prawej strony
  • c) Narysowanie pochyłych linii oznaczających główne przyczyny, zawierające się we wcześniej zdefiniowanych kategoriach przyczyn.
  • d) Narysowanie poziomych linii, łączących się z pochyłymi, oznaczających podprzyczyny.
  • e) Dorysowywanie kolejnych podprzyczyn wg potrzeby.

 

3. Analiza diagramu

3. Analiza diagramu – na tym etapie metodą eliminacji należy wybrać najbardziej istotne przyczyny zaistniałego skutku (najczęściej 2-4) oraz sformułować wnioski, które pomogą w późniejszym rozwiązywaniu problemu.

 

Przykład Diagramu Ishikawy – Dlaczego do sklepów czasami trafia zły produkt?

Diagram Ishikawy przykład